Inheritance Tax w UK. Jak legalnie zmniejszyć podatek od spadku?

Niedawno zgłosiła się do mnie klientka, która przez wiele lat konsekwentnie budowała swój majątek. Posiadała nieruchomości, oszczędności, inwestycje oraz środki emerytalne. Problem polegał na tym, że jej aktywa znajdowały się nie tylko w Wielkiej Brytanii, lecz także w Polsce i kilku innych krajach.

Zmieniam oczywiście część szczegółów, aby zachować pełną anonimowość klientki. Sama historia jest jednak bardzo podobna do sytuacji, z którymi coraz częściej spotykam się podczas konsultacji podatkowych.

Klientka przyszła do mnie z pozornie prostym pytaniem: co powinnam zrobić, aby po mojej śmierci większość majątku trafiła do rodziny, a nie do urzędu skarbowego?

Majątek za granicą nie zawsze chroni przed brytyjskim podatkiem

Na początku klientka była przekonana, że Inheritance Tax obejmie przede wszystkim jej brytyjski dom. Uważała, że nieruchomości i inwestycje znajdujące się w innych krajach nie powinny interesować HMRC.

Niestety, w wielu przypadkach działa to inaczej.

Od 6 kwietnia 2025 roku znaczenie ma między innymi status długoterminowego rezydenta podatkowego Wielkiej Brytanii. Jeżeli dana osoba była rezydentem UK przez co najmniej 10 lat z ostatnich 20 lat podatkowych, brytyjski Inheritance Tax może objąć również jej majątek znajdujący się poza Wielką Brytanią. Dotyczy to między innymi nieruchomości w Polsce, zagranicznych rachunków, udziałów w spółkach oraz części inwestycji.

To był moment, w którym klientka zrozumiała, że nie możemy analizować każdego kraju oddzielnie. Musieliśmy spojrzeć na jej majątek jak na jedną całość.

Ile wynosi Inheritance Tax w Wielkiej Brytanii?

Podstawowa kwota wolna od Inheritance Tax wynosi obecnie £325,000. Pozostała część majątku może zostać opodatkowana stawką 40%.

W niektórych sytuacjach można skorzystać z dodatkowej ulgi do £175,000, jeżeli kwalifikujący się dom zostanie przekazany dzieciom lub wnukom. Niewykorzystane limity mogą również, pod określonymi warunkami, przejść na małżonka albo partnera cywilnego.

Nie oznacza to jednak, że każda para automatycznie może przekazać £1 milion bez podatku. Wszystko zależy od wartości i rodzaju majątku, treści testamentu, beneficjentów oraz sposobu wykorzystania dostępnych ulg.

Przy dużym majątku różnica pomiędzy dobrym a złym planowaniem może wynosić setki tysięcy funtów. Właśnie dlatego nie warto zostawiać tej sprawy rodzinie do rozwiązania dopiero po naszej śmierci.

Co omówiliśmy podczas konsultacji?

Podczas konsultacji przygotowaliśmy mapę całego majątku klientki. Sprawdziliśmy, co posiada, w którym kraju znajdują się aktywa, kto jest ich formalnym właścicielem oraz komu mają zostać przekazane.

Rozmawialiśmy między innymi o testamencie, darowiznach, transferach pomiędzy małżonkami, ubezpieczeniu na życie, inwestycjach, środkach emerytalnych oraz możliwym wykorzystaniu rozwiązań sukcesyjnych w Polsce.

Transfer majątku pomiędzy małżonkami może być bardzo przydatnym elementem planowania. Trzeba jednak pamiętać, że zasada „no gain, no loss” dotyczy przede wszystkim Capital Gains Tax, natomiast zwolnienie małżeńskie w Inheritance Tax jest odrębną zasadą. Samo przepisanie aktywów na małżonka nie powoduje, że majątek całej rodziny nagle przestaje podlegać podatkowi.

Rozważaliśmy również darowizny. W Wielkiej Brytanii często mówi się o zasadzie siedmiu lat. W dużym uproszczeniu darowizna może znaleźć się poza majątkiem dla celów Inheritance Tax, jeżeli darczyńca przeżyje co najmniej siedem lat. Istnieją też coroczne zwolnienia oraz możliwość przekazywania regularnych darowizn z bieżących dochodów.

Nie wystarczy jednak przepisać dom na dziecko i nadal mieszkać w nim bez żadnych rozliczeń. HMRC może wtedy uznać, że darczyńca nadal korzysta z przekazanego majątku i włączyć nieruchomość z powrotem do masy spadkowej.

A co z darowizną w Polsce i fundacją rodzinną?

Polska darowizna albo fundacja rodzinna mogą być wartościowymi elementami planowania sukcesji. Nie są jednak magicznym sposobem na wyłączenie majątku spod brytyjskiego Inheritance Tax.

To, że darowizna jest zwolniona z podatku w Polsce, nie oznacza automatycznie, że pozostaje neutralna w Wielkiej Brytanii. Jeżeli darczyńca podlega brytyjskim zasadom Inheritance Tax, HMRC może nadal analizować taką transakcję.

Podobnie wygląda sytuacja z polską fundacją rodzinną. Może ona uporządkować własność aktywów i ułatwić przekazanie rodzinnego majątku kolejnym pokoleniom. Jej brytyjskie konsekwencje podatkowe zależą jednak od konstrukcji fundacji, statusu fundatora, beneficjentów oraz sposobu dokonywania świadczeń.

Nie oznacza to jednak, że fundacja rodzinna nie może stać się ciekawą opcja na obniżenie podatku. W TaxOne taką analizę podatkową przeprowadza Robert Brandt.

Klientka nie potrzebowała jednej sztuczki. Potrzebowała planu

Po konsultacji klientka nie wyszła ode mnie z obietnicą, że nigdy nie zapłaci żadnego podatku. Takich obietnic odpowiedzialny doradca nie powinien składać. Wyszła natomiast z konkretnym planem. Wiedziała, które dokumenty trzeba przygotować, jak uporządkować własność aktywów, kiedy rozważyć darowizny, jakie zmiany wprowadzić w testamencie i które rozwiązania wymagają wspólnej analizy prawa brytyjskiego oraz polskiego.

W planowaniu Inheritance Tax nie chodzi o znalezienie jednego cudownego sposobu. Chodzi o odpowiednio wczesne połączenie kilku legalnych rozwiązań.

Pełna analiza w grupie „Ogarnij podatki”

W tym artykule pokazuję jedynie najważniejsze zasady. Znacznie bardziej szczegółową wersję przygotowałem dla członków naszej zamkniętej grupy „Ogarnij podatki” na TaxOne School.

Dołączyć możesz tutaj: https://www.skool.com/taxone-5217

Wyjaśniam tam dokładnie, jak działa zasada siedmiu lat, kiedy transfer pomiędzy małżonkami może rzeczywiście pomóc, jak HMRC traktuje majątek znajdujący się w Polsce oraz kiedy darowizna albo fundacja rodzinna mogą mieć sens. Dołączyłem również konkretne przykłady, linki do przepisów i listę dokumentów, które warto przygotować dla rodziny.

Jeżeli chcesz nie tylko przeczytać, że istnieje Inheritance Tax, ale rzeczywiście zrozumieć, jak się do niego przygotować, zapraszam Cię do grupy „Ogarnij podatki” na TaxOne School.

Każda sytuacja jest inna. Jeżeli posiadasz większy majątek, aktywa w kilku krajach albo od wielu lat mieszkasz w Wielkiej Brytanii, warto przeanalizować wszystko indywidualnie podczas konsultacji podatkowej w TaxOne. Im wcześniej zaczniemy planowanie, tym więcej legalnych możliwości pozostaje do wykorzystania.

‍